Terug
Een lichtmast lijkt misschien een onderdeel dat je eenmalig plaatst en daarna vergeet. Maar in de praktijk zijn lichtmasten onderhevig aan slijtage, corrosie en veranderende veiligheidsnormen. Zeker in industriële omgevingen, waar masten blootstaan aan trillingen, chemische dampen en wisselende weersomstandigheden, is regelmatige inspectie geen luxe maar een noodzaak. In dit artikel lees je wanneer een lichtmast aan vervanging toe is, welke signalen je herkent en hoe het vervangingsproces in de praktijk verloopt.
Wat is de gemiddelde levensduur van een lichtmast?
De gemiddelde levensduur van een lichtmast ligt tussen de 25 en 40 jaar, afhankelijk van het materiaal, de omgevingscondities en het onderhoudsniveau. Stalen masten in een agressieve industriële omgeving kunnen sneller verouderen, terwijl goed onderhouden aluminium of verzinkte stalen masten de bovengrens van die bandbreedte gemakkelijk halen.
De levensduur van een lichtmast wordt bepaald door een combinatie van factoren:
- Materiaal: Aluminium masten zijn corrosiebestendig en gaan doorgaans langer mee in vochtige of chemische omgevingen. Stalen masten zijn robuuster onder mechanische belasting maar vereisen een goede coatingbescherming.
- Omgeving: Zeeklimaatgebieden, industrieterreinen met chemische emissies of locaties met veel trillingen versnellen de slijtage aanzienlijk.
- Onderhoud: Masten die regelmatig worden geïnspecteerd, gereinigd en voorzien van een hernieuwde coating gaan merkbaar langer mee.
- Belasting: Zware armaturen, winddruk en eventuele aanrijdingen beïnvloeden de structurele integriteit over tijd.
In de industrie is het verstandig om lichtmasten na 20 jaar structureel te laten beoordelen door een specialist, ook als er nog geen zichtbare schade is. Verborgen corrosie aan de voetconstructie of inwendige scheuren zijn met het blote oog niet altijd te zien.
Welke signalen wijzen op een verouderde of beschadigde lichtmast?
Een lichtmast geeft veroudering of schade aan via herkenbare signalen: zichtbare roestvorming, scheuren in de mast of voetconstructie, loszittende bevestigingen, een scheve stand of flikkerende verlichting door slechte elektrische verbindingen. Elk van deze signalen vraagt om directe inspectie.
Hieronder staan de meest voorkomende waarschuwingssignalen op een rij:
- Corrosie en roestvorming: Oppervlakteroest is behandelbaar, maar roest aan de voetplaat of de inwendige wand van de mast is een serieus structureel risico.
- Scheuren of vervorming: Zichtbare barsten in het staal of een gebogen mastlichaam wijzen op overbelasting of vermoeiingsschade.
- Scheve stand: Een mast die niet meer verticaal staat, heeft mogelijk een aangetaste fundering of voetconstructie.
- Loszittende armaturen of beugels: Wanneer bevestigingspunten loslaten, neemt de windbelasting op het resterende verbindingspunt sterk toe.
- Elektrische storingen: Flikkerende of uitvallende verlichting kan wijzen op beschadigde kabels of slechte aarding binnen de mast.
- Verfblaasjes of schilfering: Dit is een vroeg signaal dat vocht onder de coating is gekomen en corrosie van binnenuit begint.
Voer inspecties bij voorkeur minimaal één keer per jaar uit, en na extreme weersomstandigheden zoals zware stormen of ijsvorming altijd extra.
Wanneer is repareren niet meer voldoende en moet je vervangen?
Repareren is niet meer voldoende wanneer de structurele integriteit van de lichtmast is aangetast. Dat is het geval bij diepgaande corrosie in de voetconstructie, scheuren in het mastlichaam, een beschadigde fundering of wanneer reparatiekosten meer dan de helft van de vervangingskosten bedragen.
Er zijn situaties waarbij reparatie nog zinvol is, en situaties waarbij vervanging de enige verantwoorde keuze is:
Reparatie is nog zinvol als:
- De schade beperkt is tot de coating of oppervlakteroest
- Een armatuur of bevestigingsbeugel losgeraakt is maar de mast zelf intact is
- De elektrische installatie binnenin vervangen kan worden zonder de mast te demonteren
Vervanging is noodzakelijk als:
- De voetplaat of fundering corrosie vertoont die de draagkracht vermindert
- De mast scheuren of plastische vervorming heeft opgelopen
- Een inspecteur de mast als niet veilig beoordeelt
- De mast ouder is dan 30 jaar en niet meer voldoet aan actuele normen
- Herhaalde reparaties geen duurzame oplossing meer bieden
Een vuistregel: als je de komende vijf jaar meerdere reparaties verwacht, is vervanging vrijwel altijd goedkoper en veiliger op de lange termijn.
Welke normen en veiligheidseisen gelden voor lichtmasten in de industrie?
Lichtmasten in de industrie moeten voldoen aan de NEN-EN 40-normserie, die eisen stelt aan de mechanische sterkte, materiaalkwaliteit en fundering van verlichtingsmasten. Daarnaast gelden de Arbowetgeving en eventuele specifieke sectorrichtlijnen voor veiligheidsverlichting op industrieterreinen.
De belangrijkste normen en eisen op een rij:
- NEN-EN 40: De Europese norm voor verlichtingsmasten. Onderdelen hiervan betreffen onder andere de windbelastingberekening, materiaaleisen en testmethoden.
- NEN 3140: Regelt de veiligheid van elektrische installaties, inclusief de bekabeling en aarding van verlichtingsmasten.
- Arbowetgeving: Werkgevers zijn verplicht een veilige werkomgeving te garanderen. Een instabiele of defecte lichtmast valt onder de zorgplicht van de werkgever.
- Gemeentelijke en provinciale vergunningen: Bij vervanging op openbaar of semi-openbaar industrieterrein kan een omgevingsvergunning vereist zijn.
In 2026 wordt er steeds meer nadruk gelegd op energiezuinige verlichting: bij vervanging van een lichtmast is het verstandig om direct over te stappen op LED-armaturen die voldoen aan de actuele energie-efficiëntie-eisen. Dit kan ook bijdragen aan het halen van duurzaamheidsdoelstellingen binnen je organisatie.
Hoe verloopt het vervangingsproces van een industriële lichtmast?
Het vervangingsproces van een industriële lichtmast bestaat uit vijf stappen: inspectie en beoordeling, het selecteren van de juiste vervangende mast, het aanvragen van eventuele vergunningen, de feitelijke demontage en installatie, en tot slot de elektrische aansluiting en keuring.
Een gestructureerd overzicht van het proces:
- Inspectie en beslissing: Laat de bestaande mast beoordelen door een specialist. Bepaal op basis van de bevindingen of reparatie of vervanging de juiste keuze is.
- Maatselectie en specificaties: Kies een vervangende mast op basis van hoogte, draagvermogen, materiaal en de gewenste armatuurconfiguratie. Let op de fundering: past de nieuwe mast op de bestaande voetplaat?
- Vergunningen regelen: Controleer of een omgevingsvergunning nodig is en vraag deze tijdig aan om vertraging te voorkomen.
- Demontage van de oude mast: Schakel de stroomtoevoer af, demonteer de armaturen en verwijder de mast veilig. Houd rekening met de afvoer van materialen, zeker bij masten met een oudere coating die mogelijk lood of andere stoffen bevat.
- Plaatsing en installatie: Monteer de nieuwe mast op de fundering, bevestig de armaturen en sluit de bekabeling aan conform NEN 3140.
- Keuring en inbedrijfstelling: Laat de elektrische installatie keuren door een erkend inspecteur voordat je de mast in gebruik neemt.
Plan het vervangingsproces bij voorkeur buiten piekperioden van je productie, zodat de tijdelijke uitval van verlichting zo min mogelijk impact heeft op de bedrijfsvoering.
Hoe wij helpen bij lichtmasten en industriële support
Bij Gohres leveren we de industriële supportproducten die je nodig hebt bij de vervanging of uitbreiding van lichtmasten op jouw industrieterrein. Vanuit ons uitgebreide assortiment bieden we onder andere:
- Unistrut-profielen voor het bevestigen en positioneren van armaturen en kabels
- Ladderbanen en kabelgoten voor een nette en veilige kabelrouting langs en in de mast
- Pijpbeugels en bevestigingsmaterialen voor het borgen van leidingen en kabels rondom de mastconstructie
- Buis- en stafmateriaal voor maatwerk bevestigingsconstructies op locatie
We denken actief met je mee over de juiste specificaties en leveren op de datum en locatie die voor jou werken. Vraag vrijblijvend een offerte aan en ontdek hoe we jouw project snel en vakkundig kunnen ondersteunen.