Terug
Een aardnok lijkt een eenvoudig onderdeel, maar de montage ervan op een gecoat of geverfd oppervlak vraagt meer aandacht dan veel monteurs verwachten. Een verkeerde aanpak leidt tot een slechte elektrische verbinding, een verhoogd risico op statische ontlading en in industriële omgevingen zelfs tot gevaarlijke situaties. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het correct monteren van een aardnok op behandelde oppervlakken.
Wat is een aardnok en waarvoor wordt hij gebruikt?
Een aardnok is een bevestigingselement dat een directe, geleidende verbinding legt tussen een metalen constructie en een aardingskabel. Hij wordt gebruikt om elektrische installaties, staalconstructies, leidingwerk en apparatuur te aarden, zodat gevaarlijke spanningsverschillen worden afgeleid naar de aarde.
De aardnok bestaat doorgaans uit een bout met een getande of geribbelde onderlegring die door zijn scherpe tanden het oppervlak doorboort en zo metaalcontact maakt. Je vindt aardnokken in uiteenlopende industriële toepassingen: van het aarden van kabelgoten en pijpbeugels tot het verbinden van stalen frames in productiehallen. Ze zijn beschikbaar in roestvrij staal, verzinkt staal en messing, afhankelijk van de omgeving en de gevraagde corrosiebestendigheid.
Waarom is een gecoat of geverfd oppervlak een probleem bij aarding?
Een coating of verflaag is elektrisch niet-geleidend. Wanneer je een aardnok monteert op een geverfd of gepoedercoat oppervlak zonder de coating te verwijderen, maak je geen metaalcontact. Het gevolg is een hoge overgangsimpedantie, waardoor de aardverbinding niet functioneert zoals vereist.
Dit is niet alleen een technisch probleem, het is ook een veiligheidsrisico. In omgevingen met explosiegevaar, statische lading of hoge spanningen kan een defecte aarding leiden tot vonkvorming, apparatuurschade of ernstige ongelukken. Bovendien voldoet een installatie zonder correcte aarding niet aan normen zoals NEN 3140 en de vereisten van de NEN-EN 60079-serie voor explosieve atmosferen.
Veel monteurs onderschatten hoe dik een poedercoatlaag kan zijn. Een laag van 60 tot 120 micrometer lijkt dun, maar is meer dan voldoende om een betrouwbare elektrische verbinding volledig te blokkeren.
Welke voorbereiding is nodig voor het monteren van een aardnok?
Goede voorbereiding bepaalt of de aardverbinding betrouwbaar wordt. Verwijder altijd de coating op de montageplek voordat je de aardnok plaatst. Gebruik een schuurschijf, vijl of afkrabber om een vlak, blinkend metaaloppervlak te creëren ter grootte van de onderlegring van de aardnok.
De benodigde voorbereiding omvat:
- Markeer de montageplek nauwkeurig zodat je niet onnodig veel coating verwijdert
- Verwijder de coating mechanisch met een schuurschijf of roterende borstel tot op blank metaal
- Reinig het oppervlak met isopropylalcohol of ontvetter om vet en stof te verwijderen
- Controleer het oppervlak visueel op roest of oxidatie die de geleiding belemmert
- Bereid de aardkabel voor met de juiste kabelschoen en zorg dat de kabel de juiste doorsnede heeft voor de toepassing
Gebruik geen chemische verfafbijtmiddelen tenzij je zeker weet dat ze geen residu achterlaten, want resten kunnen de geleiding alsnog verstoren.
Hoe monteer je stap voor stap een aardnok op een behandeld oppervlak?
Monteer een aardnok op een behandeld oppervlak door eerst de coating mechanisch te verwijderen, daarna de nok met de juiste koppelkracht aan te draaien zodat de tanden volledig in het blank metaal bijten, en tot slot het aardpunt te beschermen tegen hernieuwd corrosiegevaar.
Volg deze stappen voor een correcte montage:
- Verwijder de coating op de montageplek tot blank metaal, minimaal zo groot als de buitendiameter van de getande ring
- Boor indien nodig een gat op de juiste diameter voor de boutmaat van de aardnok
- Plaats de getande onderlegring direct op het blankmetalen oppervlak, niet op de coating
- Bevestig de kabelschoen van de aardkabel tussen de getande ring en de moer
- Draai de moer aan met de door de fabrikant opgegeven koppelkracht, zodat de tanden volledig in het metaal dringen en een lage overgangsimpedantie ontstaat
- Controleer de verbinding met een weerstandsmeter; de weerstand mag niet hoger zijn dan de geldende norm voor de installatie
- Bescherm het aardpunt direct na montage tegen corrosie (zie het volgende onderdeel)
Let op: gebruik nooit een gewone vlakke ring in plaats van de getande ring. Een vlakke ring maakt geen insnijding in het metaal en garandeert geen betrouwbaar elektrisch contact.
Welke fouten worden het vaakst gemaakt bij het plaatsen van een aardnok?
De meest voorkomende fout is het monteren van een aardnok op een geverfd oppervlak zonder de coating te verwijderen. Daarna volgen het gebruik van een verkeerde onderlegring, onvoldoende aandraaikoppel en het vergeten van corrosiebescherming na montage.
Een overzicht van de meest gemaakte fouten:
- Coating niet verwijderd: de aardnok zit vast maar maakt geen elektrisch contact met het metaal
- Vlakke ring gebruikt in plaats van getande ring: geen insnijding, geen betrouwbare geleiding
- Te weinig aandraaikoppel: de tanden dringen niet volledig in het metaal, waardoor de weerstand te hoog blijft
- Te veel aandraaikoppel: het draad wordt beschadigd of de constructie vervormt, wat de verbinding op termijn verzwakt
- Geen corrosiebescherming aangebracht: het blankgemaakte metaal roest snel, waardoor de verbinding verslechtert
- Verkeerde materiaalkeuze: een verzinkte aardnok in een natte of chemische omgeving roest sneller dan een RVS-uitvoering
Controleer na montage altijd de weerstand van de aardverbinding. Een meting is de enige manier om zeker te weten dat de aardnok correct functioneert.
Hoe bescherm je het gemonteerde aardpunt tegen corrosie?
Bescherm een gemonteerd aardpunt door het blootgestelde metaal rondom de aardnok direct na montage af te dichten met een corrosiebeschermende pasta, afdichtingscoating of zinkspray. Dit voorkomt dat vocht en zuurstof het blankgemaakte metaal aantasten en de elektrische verbinding verslechteren.
Praktische methoden voor corrosiebescherming:
- Zinkrijke verf of zinkspray: geschikt voor staal in buitenomgevingen en industriële ruimten met vochtwisselingen
- Corrosiebeschermende pasta (zoals Denso of Tectyl): ideaal voor verbindingen die bereikbaar moeten blijven voor inspectie
- Afdichtingscoating of krimpsleeve: voor permanente installaties waar herbewerking niet verwacht wordt
- RVS aardnokken gebruiken: in agressieve omgevingen zoals offshore, chemische industrie of natte ruimten is het beter om direct te kiezen voor een roestvaststalen uitvoering
Plan ook periodieke inspectie in. Controleer aardpunten minimaal jaarlijks op zichtbare roestvorming, het losraken van de verbinding of beschadiging van de kabel. In omgevingen met trillingen of thermische wisselingen is een hogere inspectiefrequentie verstandig, omdat verbindingen losser kunnen raken door uitzetting en krimp van het materiaal.
Hoe wij helpen bij het leveren van de juiste aardnokken en bevestigingsmaterialen
Bij Gohres leveren we een breed assortiment aan industrial support-producten, waaronder bevestigingsmaterialen voor aarding, pijpbeugels, Unistrut-profielen en stafmateriaal. We denken mee over de juiste materiaalkeuze voor jouw specifieke omgeving, of het nu gaat om een natte industriële ruimte, een chemische omgeving of een standaard productiehal.
Wat we voor je kunnen doen:
- Levering van aardnokken in verzinkt staal, RVS en messing voor uiteenlopende omgevingen
- Advies over de juiste materiaalkeuze op basis van jouw installatie en omgevingscondities
- Snelle levering via onze eigen bezorgdienst, op de gewenste datum en locatie
- Maatwerk en aanvullende bevestigingsoplossingen voor complexe industriële projecten
Wil je weten welke aardnok of bevestigingsoplossing het beste past bij jouw project? Vraag direct een vrijblijvende offerte aan via onze website of neem contact met ons op. We leveren vandaag besteld, morgen in huis.